خانه / زمینه ساز ظهور / درماه مبارک رمضان کدام اعمال افضل تر است

درماه مبارک رمضان کدام اعمال افضل تر است

ماه رمضان ماه برداشت است

برداشت کاشته ها و هر چه پرورش داده ایم و به خطا برخی از مومنان، ماه رمضان را ماه شروع و عهد اولیه می دانند.

در کلیات، افضل ترین اعمال ماه رمضان را می توان چنین بیان کرد:

۱ ـ روزه داشتن: چنانچه افراد مکلّف عذر شرعی نداشته باشند، روزه های این ماه بر آنان واجب است.

۲ ـ صدقه دادن(۱)

۳- ترک گناه است.(۲)

۴- زنده نگاه داشتن شب های قدر.»(۳)

۵- پس از تعقیبات نماز خوانده شود: «اللّهم ارزقنی حج بیتک الحرام فی عامی هذا و فی کلّ عام…

یاعلیُّ یاعظیم، یاغفور یارحیم، انت الرّب العظیم…

اللّهم ادخل علی اهل القبور السّرور، اللّهم اغن کلّ فقیر…»

صورت کامل آن ها در مفاتیح الجنان، آمده است.(۴)

۶- کسانی که از روزه گرفتن معافند، مکروه است که پرخوری کنند.(۵)

۷- تمامی اعمال واجب و مستحب این ماه در مفاتیح ذکر شده است.(۶)

۸- مسافرت های غیر ضروری کراهت دارد.(۷)

۹ ـ احترام به کوچک و بزرگ: حضرت محمد مصطفی صلی الله علیه و آله هنگام ورود این ماه در فرازی از مواعظ خود فرموده است:

«به بزرگان احترام گذارید و کودکان را مورد مهربانی و عطوفت قرار دهید، با نزدیکان خود رفت و آمد داشته باشید. آن که در این ماه اخلاقش را نیکو نماید، جواز عبور از صراط را به دست آورده است.»(۸)

۱۰ ـ اطعام روزه داران(۹)

۱۱ ـ خواندن دعای افتتاح در هر شب(۱۰)

۱۲ ـ خواندن نافله هر شب(۱۱)

۱۳ ـ غسل ماه رمضان

در شب های فرد و تمام شب های دهه آخر ماه مبارک رمضان، غسل مستحب است.(۱۲)

۱۴ ـ رعایت آداب افطار:

الف ـ هنگام افطار، پس از تلاوت سوره قدر، دعای زیر خوانده شود.

«اللهم لَکَ صُمتُ وَ عَلی رزقِکَ افطرْتُ وَ عَلَیکَ تَوکلتُ؛ پروردگارا برای تو روزه گرفتم و با رزقِ تو افطار کردم و بر تو توکل کردم.»

ب ـ با غذای حلال، روزه خود را باز نماید و بهتر است با خرما باشد.

ج ـ بهتر است افطار بعد از نماز مغرب و عشا باشد، مگر آن که ضعف بر او غلبه کرده باشد، یا گروهی منتظر او باشند.(۱۳)

 

 

شب دوم ـ چهار رکعت، در هر رکعت بعد از حمد بیست مرتبه سوره اناانزلناه فی لیله القدر…

شب سوم ـ ده رکعت در هر رکعت بعد از حمد پنجاه مرتبه سوره قل هو الله احد….

شب چهارم ـ هشت رکعت در هر رکعت بعد از حمد بیست مرتبه سوره انا انزلناه فی لیله القدر…

شب پنجم ـ دو رکعت در هر رکعت بعد از حمد پنجاه مرتبه سوره قل هو الله احد….» و بعد از سلام صد مرتبه صلوات.

شب ششم ـ چهار رکعت در هر رکعت بعد از حمد یک مرتبه سوره تبارک الذی بیده الملک

شب هفتم ـ چهار رکعت در هر رکعت بعد از حمد سیزده مرتبه سوره انا انزلناه فی لیله القدر…

شب هشتم ـ دو رکعت در هر رکعت بعد از حمد ده مرتبه سوره قل هو الله احد…. و بعد از سلام هزار مرتبه سبحان الله

شب نهم ـ شش رکعت در بین نماز مغرب و عشا خوانده شود که در هر رکعت بعد از حمد هفت مرتبه آیه الکرسی و بعد از اتمام، پنجاه مرتبه اللهم صل علی محمد و آل محمد.

شب دهم ـ بیست رکعت در هر رکعت بعد از حمد سی مرتبه سوره قل هو الله احد…

شب یازدهم ـ دو رکعت در هر رکعت بعد از حمد، بیست مرتبه سوره انا اعطیناک الکوثر

شب دوازدهم ـ هشت رکعت در هر رکعت بعد از حمد سی مرتبه انا انزلناه فی لیله القدر

شب سیزدهم ـ چهار رکعت در هر رکعت بعد از حمد بیست و پنج مرتبه سوره قل هو الله احد

شب چهاردهم ـ شش رکعت در هر رکعت بعد از حمد سی مرتبه سوره اذا زلزلت الارض زلزالها…

شب پانزدهم ـ چهار رکعت در دو رکعت اول بعد از حمد صد مرتبه سوره قل هو الله احد و در دو رکعت دیگر پنجاه مرتبه سوره قل هو الله احد

شب شانزدهم ـ دوازده رکعت در هر رکعت بعد از حمد دوازده مرتبه سوره الهیکم التکاثر

شب هفدهم ـ دو رکعت در رکعت اول بعد از حمد هر سوره که بخواهد، بخواند و در رکعت دوم بعد از حمد صد مرتبه قل هو الله احد و بعد از سلام صد مرتبه لا اله الا الله

شب هیجدهم ـ چهار رکعت در هر رکعت بعد از حمد بیست و پنج مرتبه انا اعطیناک الکوثر

شب نوزدهم ـ پنجاه رکعت در هر رکعت بعد از حمد سوره اذا زلزلت الارض زلزالها…

شب بیستم تا شب بیست و چهارم ـ در هر یک هشت رکعت به هر سوره ای که بخواهد بخواند.

شب بیست و پنجم ـ هشت رکعت در هر رکعت بعد از حمد ده مرتبه سوره قل هو الله احد

شب بیست و ششم ـ هشت رکعت در هر رکعت بعد از حمد صد مرتبه سوره قل هو الله احد

شب بیست و هفتم ـ چهار رکعت در هر رکعت بعد از حمد بیست و پنج مرتبه سوره قل هو الله احد

شب بیست و هشتم ـ شش رکعت در هر رکعت بعد از حمد صد مرتبه آیه الکرسی و صد مرتبه قل هو الله احد و صد مرتبه سوره کوثر و بعد از نماز صد مرتبه صلوات

شب بیست و نهم ـ دو رکعت در هر رکعت بعد از حمد بیست مرتبه سوره قل هو الله احد

شب سی ام ـ دوازده رکعت در هر رکعت بعد از حمد بیست مرتبه قل هو الله احد و بعد از نماز صد مرتبه صلوات بر محمد و آل محمد بفرستد.

قابل توجه اینکه، در تمام نمازهای ذکر شده هر دو رکعت، با یک سلام است.

اعمال مخصوص شب ها و روزهای
شب اول:

۱ ـ زیارت حضرت ابا عبد الله الحسین علیه السلام (۱۶)

در ضمن اعمال شب اول آمده است.(۱۷)

روز اول:

۱ ـ غسل(۱۸)

۳ ـ معطر کردن

۴ ـ دعای روز اول ماه رمضان خوانده شود.(۲۰)

مناسبت های روز سوم:

۱ ـ نزول انجیل بر حضرت عیسی علیه السلام ۲ ـ وفات شیخ مفید در سال ۴۱۳ ه . ق ۳ ـ جنگ تبوک در سال ۹ ه . ق.

روز ششم:

مناسبت های این روز عبارتند از:

۱ ـ نزول تورات بر حضرت موسی علیه السلام ۲ ـ ولایتعهدی امام رضا علیه السلام در سال ۲۰۱ ه . ق.

اعمال:

۱ ـ نماز؛ این نماز دو رکعت است که در هر رکعت بعد از سوره حمد ۲۵ مرتبه قل هو الله احد… خوانده شود.

۲ ـ دعای روز ششم.

شب سیزدهم:

اعمال شب سیزدهم ماه مبارک رمضان:

۱ ـ نماز: دو رکعت است که مطابق نماز سیزده رجب است که در هر رکعت بعد از حمد سوره یس، ملک و اخلاق خوانده شود.(۲۱)

۲ ـ خواندن دعای مجیر(۲۲)

شب چهاردهم:

۱ ـ چهار رکعت نماز مطابق دستور شب سیزدهم رجب که در دستور شب سیزدهم ماه رمضان ذکر شد.

۲ ـ قرائت دعای مجیر

اعمال شب پانزدهم:

۱ ـ شش رکعت نماز؛ مطابق نمازی است که در شب سیزدهم و چهاردهم ذکر شد.

۲ ـ دعای مجیر

۳ ـ زیارت امام حسین علیه السلام (۲۳)

روز پانزدهم:

مناسبت: ولادت با سعادت امام حسن مجتبی علیه السلام در سال سوم هجری قمری.

روز هفدهم:

جنگ بدر در سال دوم هجرت در این روز اتفاق افتاد(۲۴)

روز نوزدهم:

مناسبت: ضربت خوردن حضرت علی علیه السلام در سال ۴۰ ه . ق

شب نوزدهم ماه مبارک رمضان با شب های بیست و یکم و بیست و سوم ـ که به عنوان شب قدر در روایات از آن یاد شده است ـ از فضایل بسیاری برخوردار بوده و دارای اعمال مشترک و اعمال مخصوص هستند که در ذیل توضیح داده می شود:

الف ـ اعمال مشترک:

۱ ـ غسل ؛ باید مقارن غروب آفتاب انجام شود، بهتر است که نماز شام با این غسل خوانده شود.(۲۵)

«استغفر الله و اتوب الیه» خوانده شود.

۳ ـ احیاء

۴ ـ قرآن بر سر گرفتن

۵ ـ خواندن صد رکعت نماز

۶ ـ خواندن دعای مخصوص (اللهم انی اَمسَیتُ لَکَ عبدا داخرا…(۲۶)

۷ ـ صدقه

۸ ـ خواندن دعای جوشن کبیر

ب ـ اعمال مخصوص شب نوزدهم:

۱ ـ خواندن صد مرتبه «استغفر الله ربی و اتوب الیه»

۲ ـ خواند صد مرتبه «اللهم العن قتله امیر المؤمنین»

روز بیستم:

مناسبت: فتح مکه در سال هشتم ه . ق

روز بیست و یکم:

مناسبت: شهادت حضرت علی علیه السلام در سال ۴۰ ه . ق

شب؛ اعمال مشترک آن در شب نوزدهم توضیح داده شد.

روز؛ اعتکاف (یک عمل مستحبی است که حداقل مدت سه روز یا بیشتر جهت عبادت در مسجد می مانند)در دهه آخر ماه مبارک رمضان فضیلت بسیار دارد.

شب بیست و سوم

۱ ـ اعمال مشترک که در اعمال شب نوزدهم ذکر شد.

۲ ـ خواندن دعای «اللهم کن لولیک الحجه ابن الحسن…

۳ ـ خواندن سوره های عنکبوت، روم و دخان.

۴ ـ خواندن هزار بار سوره قدر

۵ ـ خواندن دعای مخصوص (اللهم امدد لی فی عمری و اوسع لی فی رزقی…(۲۷)

شب بیست و هفتم

اعمال مخصوص این شب عبارتند از:

۱- غسل

۲- از امام زین العابدین علیه السلام نقل شده است که این دعا را در این شب مکرر می خواند: «اللهم ارزقنی التجافی عن دار الغرور و الاِنابه الی دار الخلود و الاستعداد للموت قبل حُلولِ الفوتِ؛(۲۸)

رسیدن فوت برایم فراهم کن.»

روز بیست و نهم ماه

مناسبت: جنگ حنین در سال هشتم ه . ق

شب سی ام

دستورات ویژه شب سی ام:

۱ ـ خواندن دعای وداع با ماه رمضان (دعای ۴۵ صحیفه سجادیه)(۲۹)

۲ ـ زیارت امام حسین علیه السلام (۳۰)

۳ ـ محاسبه اعمال یک ماه (۳۱)

یس(۳۲)

۵ ـ غسل (۳۳)

الیه»(۳۴)

۷ ـ خواندن دعای زیر:

«اللهم لاتجعله آخرالعهد من صیامی لشهر رمضان و اعوذ بک اَن یَطْلُعَ فَجْرُ هذه اللیلَهِ الاّ فقد غفرتَ لی؛ خدایا این ماه رمضان را آخرین ماه رمضان عمر من قرار مده و پناه می برم به تو از این که این شب پایان یابد و طلوع فجر دمیده باشد، الا این که مرا مورد غفران و آمرزش خود قرار دهی.»

روز سی ام

دستورات ویژه روز سی ام:

۱ ـ خواندن این دعا را که از امیر المؤمنین علیه السلام نقل شده است: «اللهم انی اسئلک اخبات المخبتین و اخلاص الموقنین و موافقه الابرار و استحقاق حقایق الایمان و الغنیمه من کل بِر و السلامه مِن کل اثم و وُجوبَ رَحمَتِکَ و عزائم مغفرَتِکَ و الفوزَ بالجنَه و النجاه من النار؛(۳۵) خدایا از تو فروتنی و خاکساری در خواست می کنم و همچنین اخلاص موقنین و همنشینی با نیکان را و رسیدن به حقایق ایمان و بهره مندی از هر نیکی را و سلامت ماندن از هر گناهی را و وصول به رحمت تو را و بخشش گناهانم را و رسیدن به بهشت و نجات از آتش را»

۲ ـ توسل به ائمه اطهار علیهم السلام

مرحوم میرزا جواد ملکی تبریزی در این مورد در کتاب «المراقبات» آورده است: «چون این روز (سی ام ماه مبارک رمضان) روز تقدیم اعمال است، در آخر آن به ائمه توجه نموده و با تضرع و تواضع از آنان طلب اصلاح کارهای خویش را بنماید»(۳۶)

منابع:

۱ ـ بحار الانوار، ج ۹۸، ص ۸۲٫

۲ ـ همان، ج ۹۶، ص ۳۵۶، ح ۲۵٫

۳ ـ همان، ج ۱ و۳، ص ۳۸۶، ح ۱ و ۳٫

۴ ـ مفاتیح الجنان، دفتر نشر فرهنگ اسلامی، ص ۱۷۷ ـ ۱۷۶٫

۵ ـ عروه الوثقی، ج ۲، ص ۲۲۱٫

۶ ـ مفاتیح الجنان، ص ۲۰۲٫

۷ ـ عروه الوثقی، ج ۲، ص ۲۲۱٫

۸ ـ بحار الانوار، ج ۹۶، ص ۳۵۶، ح ۲۵٫

۹ ـ مصباح کفعمی، ص ۶۳۲٫

۱۰ ـمصباح المتهجد، ص ۵۲۰٫

۱۱ ـ مفاتیح الجنان، ص ۲۳۸٫

۱۲ ـ عروه الوثقی، ج ۱، ص ۴۵۹٫

۱۳ ـ مفاتیح الجنان، ص ۱۷۸٫

۱۴ ـ مصباح المتهجد، ص ۵۲۰ و مفاتیح الجنان، ص ۱۷۹٫

۱۵ ـ بحار الانوار، ج ۹۷، ص ۳۵۸ و مفاتیح الجنان، ص ۲۳۸ و زاد المعاد، علامه مجلسی، فصل آخر، اعمال ماه رمضان.

۱۶ ـ بحارالانوار، ج ۱۰۱، ص ۹۹، ح ۲۹٫

۱۷ ـ مفاتیح الجنان، ص ۱۷۱، چاپ دفتر نشر فرهنگ.

۱۸ ـ عروه الوثقی، ج ۱، ص ۴۵۹٫

۱۹ ـ مفاتیح الجنان، ص ۲۲۰٫

۲۰ ـ همان، ص ۲۳۹؛ مصباح کفعمی، ص ۶۱۲٫

۲۱ ـ مفاتیح الجنان، ص ۱۴۲٫

۲۲ ـ همان، ۲۲۳ ـ مصباح الکفعمی، ص ۲۶۸٫

۲۳ ـ بحارالانورا، ج ۱۰۱، ص ۹۹، ح ۲۹٫

۲۴ ـ تقویم عبادی، ص ۹۰٫

۲۵ ـمفاتیح الجنان، ص ۲۲۵٫

۲۶ ـ همان.

۲۷ ـ همان، ص ۲۳۵٫

۲۸ ـ همان، ص ۲۳۶٫

۲۹ ـ مصباح کفعمی، ص ۶۳۴٫

۳۰ ـ بحار الانوار، ج ۱۰۱، ص ۹۹، ح ۲۹؛ وسائل الشیعه، ج ۱۰، ص ۳۶۹٫

۳۱ ـ المراقبات، ص ۱۶۱،

۳۲ ـ مفاتیح الجنان، ص ۲۳۶٫

۳۳ ـ وسائل الشیعه، ج ۲، ص ۹۵۲٫

۳۴ ـ مفاتیح الجنان، ص ۲۳۶٫

۳۵ ـ همان.

۳۶ ـ المراقبات، ص ۱۶۶٫


اعمال مشترک ماه رمضان:

دو مورد در ماه مبارک به همگی وصیت میشود:

اول قرآن با معنای آن

دوم افطار به مومنان روزه دار (از خودنمایی در افطار دادن پرهیز کنید و با افطار دادن به اقوام و آشنایان خاص، اجر خود را ضایع نکنید. افطار را توسط مراجعتان ، به اهلش برسانید)

ایها النّاس هر که از شما افطار دهد روزه دار مؤمنى را در این ماه از براى او خواهد بود نزد خدا ثواب بنده آزاد کردن و آمرزش گناهان گذشته . پس ‍ بعضى از اصحاب گفتند : یا رسول الله همه ما قدرت بر آن نداریم . حضرت فرمود : بپرهیزید از آتش جهنم به افطار فرمودن روزه داران اگرچه به نصف دانه خرما باشد و اگر چه به یک شربت آبى باشد ؛ به درستى که خدا این ثواب را مى دهد کسى را که چنین کند اگر قادر بر زیاده از این نباشد .

اَیها النّاسُ هر که خُلْق خود را در این ماه نیکو گرداند بر صراط آسان بگذرد در روزى که قدم ها بر آن لغزد و هر که سبک گرداند در این ماه خدمت غلام و کنیز خود را ، خدا در قیامت حساب او را آسان گرداند و هر که در این ماه شرّ خود را از مردم باز دارد ، حق تعالى غضب خود را در قیامت از او باز دارد و هر که در این ماه یتیم بى پدرى را ، گرامى دارد خدا او را در قیامت گرامى دارد و هر که در این ماه صله و احسان کند با خویشان خود خدا وَصل کند او را به رحمت خود در قیامت و هر که در این ماه قطع احسان از خویشان خود بکند ، خدا در قیامت قطع رحمت از او کند و هر که نماز سنّتى در این ماه بکند خدا براى او برات بیزارى از آتش جهنم بنویسد و هر که در این ماه نماز واجبى را ادا کند خدا عطا کند به او ثواب هفتاد نماز واجب که در ماه هاى دیگر کرده شود و هر که در این ماه بسیار بر من صلوات فرستد خدا سنگین گرداند ترازوى عمل او را در روزى که ترازوهاى اعمال سبک باشد و کسى که یک آیه از قرآن در این ماه بخواند ثواب کسى دارد که در ماه هاى دیگر ختم قرآن کرده باشد .

اَیها النّاسُ بدرستى که درهاى بهشت در این ماه گشاده است پس سؤ ال کنید از پروردگار که آن را به روى شما نبندد ؛ و درهاى جهنّم در این ماه بسته است . پس سؤ ال کنید از پروردگار تبارک و تعالى به تلاوت کردن قرآن مجید در شب ها و روزهاى این ماه و به ایستادن به نماز و جِدّ و جَهد کردن در عبادت و بجا آوردن نمازها در اوقات فضیلت و کثرت استغفار و دعا .

فَعَنِ الصّادِقِ علیه السلام : اَنَّهُ مَنْ لَمْ یغْفَرْ لَهُ فى شَهْرِ
امام صادق علیه السلام فرمود: هر که در ماه رمضان آمرزیده نشود

رَمَضانَ لَمْ یغْفَرْ لَهُ اِلى قابِلٍ اِلاّ اَنْ یشْهَدَ عَرَفَهَ
تا سال آینده آمرزیده نشود مگر آنکه در عرفات حاضر شود

و نگاه دارد خود را از چیزهایى که خدا حرام کرده است و از افطار کردن بر چیزهاى حرام و رفتار کن به نحوى که مولاى ما حضرت صادق (علیه السلام) وصیت نموده و فرموده هرگاه روزه دارى ، مى باید که روزه داری گوش و چشم و مو و پوست و جمیع اعضاى تو ، یعنى از محرّمات بلکه از مکروهات و فرمود باید که روزِ روزه داری تو مانند روزِ افطار تو نباشد و نیز فرموده که روزه نه همین ترک از خوردن و آشامیدن است ؛ بلکه باید در روز روزه نگاه دارید زبان خود را از دروغ و بپوشانید دیده هاى خود را از حرام و با یکدیگر نزاع مکنید و حَسَد مبرید و غیبت مکنید و مجادله مکنید و سوگند دروغ مخورید بلکه سوگند راست نیز و دشنام مدهید و فحش مگوئید و ستم مکنید و بى خردى مکنید و دلتنگ مشوید و غافل مشوید از یاد خدا و از نماز و خاموش باشید از آنچه نباید گفت و صبر کنید و راستگو باشید و دورى کنید از اهل شرّ و اجتناب کنید از گفتار بد و دروغ و افتراء و خصومت کردن با مردم و گمان بد بردن و غیبت کردن و سخن چینى کردن و خود را مُشْرِف به آخرت دانید و منتظر فَرَج و ظُهور قائم آل محمّد (علیه السلام) باشید و آرزومند ثوابهاى آخرت باشید و توشه اعمال صالحه براى سفر آخرت بردارید .
بر شما باد به آرام دل و آرام تن و خضوع و خشوع و شکستگى و مذلّت مانند بنده اى که از آقاى خود ترسد و ترسان باشید از عذاب خدا و امیدوار باشید رحمت او را و باید پاک باشد اى روزه دار دل تو از عیبها و باطن تو از حیله ها و مکرها و پاکیزه باشد بدن تو از کثافتها و بیزارى بجوى به سوى خدا از آنچه غیر اوست و در روزه ولایت خود را خالص گردانى از براى او و خاموش باشى از آنچه حق تعالى نهى کرده است تو را از آن در آشکارا و پنهان و بترسى از خداوند قهار آنچه سزاوار ترسیدن او است در پنهان و آشکار و ببخشى روح و بدن خود را به خداى عزّوجلّ در ایام روزه خود و فارغ گردانى دل خود را از براى محبّت او و یاد او و بدن خود را به کارفرمائى در آنچه خدا تو را امر کرده است به آن و خوانده است به سوى آن اگر همه اینها را به عمل آورى آنچه سزاوار روزه داشتن است به عمل آورده اى و فرموده خدا را اطاعت کرده اى و آنچه کم کنى از آنها که بیان کردم از براى تو به قدر آن از روزه تو کم مى شود از فضل آن و ثواب آن .

به درستى که پدرم گفت : رسول خدا (صَلَّى اللَّهِ عَلِیهِ وَ آله) شنید که زنى در روز روزه اى جاریه خود را دشنام داد . حضرت طعامى طلبید . آن زن را گفت بخور زن . زن گفت من روزه ام . فرمود : چگونه روزه اى که جاریه خود را دشنام دادى . روزه فقط همین نخوردن و نیاشامیدن تنها نیست . به درستى که حق تعالى روزه را حجابى گردانیده است از سایر امور قبیحه . از کردار بد و گفتار بد . چه بسیار کمند روزه داران و چه بسیارند گرسنگى کشندگان و حضرت امیرالمؤ منین (علیه السلام) فرمود که چه بسیار روزه دارى که بهره اى نیست او را از روزه به غیر از تشنگى و گرسنگى و چه بسیار عبادت کننده اى که نیست او را بهره اى از عبادت به غیر تَعَب . اى خوشا خواب زیرکان که بهتر از بیدارى و عبادت احمقان است و خوشا افطار کردن زیرکان که بهتر از روزه داشتن بى خردان است .

و روایت شده از جابربن یزید از حضرت امام محمد باقر (علیه السلام) که حضرت رسول (صَلَّى اللَّهِ عَلِیهِ وَ آله) به جابر بن عبدالله فرمود : اى جابر این ماه رمضان است ، هر که روزه بدارد روز آن را و بایستد به عبادت پاره اى از شبش را و باز دارد از حرام شکم و فَرْج خود را و نگاه دارد زبان خود را ، بیرون رود از گناهان خود مثل بیرون رفتن او از ماه . جابر گفت یا رسول اللّه چه نیکو است این حدیث که فرمودى ، فرمود : اى جابر چقدر سخت است این شرطهایى که نمودم و بالجمله اعمال این ماه شریف در دو مطلب و یک خاتمه ذکر مى شود.

در اعمال مشترکه ماه رمضان

اعمال مشترکه این ماه چهار قسم است :

قسم اوّل : اعمالى است که در هر شب و روز این ماه بجا آورده مى شود.
دعا بعد از هر فریضه

سید بن طاوس روایت کرده از حضرت امام جعفر صادق و امام موسى کاظم (عَلیهِما السَّلام) که فرمودند مى گوئى در ماه رَمَضان از اوّل تا به آخر آن بعد از هر فریضه :

اَللّهُمَّ ارْزُقْنى حَجَّ بَیتِک الْحَرامِ فى
خدایا روزیم گردان حج خانه کعبه را در

عامى هذا وَ فى کلِّ عامٍ ما اَبْقَیتَنى فى یسْرٍ مِنْک وَ عافِیهٍ وَ سَعَهِ
این سال و در هر سال تا زنده هستم در آسایش و تندرستى از جانب تو و وسعت

رِزْقٍ وَ لا تُخْلِنى مِنْ تِلْک الْمواقِفِ الْکریمَهِ وَالْمَشاهِدِ الشَّریفَهِ
روزى و دورم مکن از این اماکن گرامى و مشاهد شریفه

وَ زِیارَهِ قَبْرِ نَبِیک صَلَواتُک عَلَیهِ وَ آلِهِ وَ فى جَمیعِ حَوائِجِ الدُّنْیا
و زیارت قبر پیامبرت که درود تو بر او و آلش باد در همه حاجتهاى دنیا

وَالا خِرَهِ فَکنْ لى اَللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُک فیما تَقْضى وَ تُقَدِّرُ مِنَ الاَمْرِ
و آخرتم پشتیبان من باش خدایا از تو خواهم در آنچه بنا هست درباره اش حکم فرمائى و مقدر کنى در آن فرمان

الْمَحْتُومِ فى لَیلَهِ الْقَدْرِ مِنَ الْقَضاَّءِ الَّذى لا یرَدُّ وَ لا یبَدَّلُ اَنْ
حتمى و مسلم در شب قدر از آن تقدیرى که برگشت ندارد و تغییر نپذیرد که

تَکتُبَنى مِنْ حُجّاجِ بَیتِک الْحَرامِ الْمَبْرُورِ حَجُّهُمُ الْمَشْکورِ سَعْیهُمُ
مرا از حاجیان خانه محترم کعبه ات ثبت فرمایى آن حاجیانى که حجشان درست و سعیشان مورد تقدیر و سپاس است

الْمَغْفُورِ ذُنُوبُهُمُ الْمُکفَّرِ عَنْهُمْ سَیئاتُهُمْ وَاجْعَلْ فیما تَقْضى
و گناهانشان آمرزیده و کارهاى بدشان بخشیده شده است و قرار ده در همان قضا

وَ تُقَدِّرُ اَنْ تُطیلَ عُمْرى وَ تُوَسِّعَ عَلَىَّ رِزْقى وَ تُؤدِّى عَنّى اَمانَتى
و تقدیراتت که عمر مرا طولانى گردانى و روزیم را فراخ کنى و امانت و قرضم را

وَ دَینى آمینَ رَبَّ الْعالَمینَ
ادا فرمائى ، اجابت فرما اى پروردگار جهانیان
دعا عقب نمازهاى فریضه

و مى خوانى عقب نمازهاى فریضه :
یا عَلِىُّ یا عَظیمُ یا غَفُورُ یا رَحیمُ اَنْتَ الرَّبُّ الْعَظیمُ الَّذى لَیسَ کمِثْلِهِ شَىءٌ
اى والا اى بزرگ اى آمرزنده اى مهربان تویى پروردگار بزرگى که نیست مانند او چیزى

وَ هُوَ السَّمیعُ الْبَصیرُ وَ هذا شَهْرٌ عَظَّمْتَهُ وَ کرَّمْتَهُ وَ شَرَّفْتَهُ وَ فَضَّلْتَهُ
و او شنوا و بینا است و این ماهى است که آنرا بزرگ و گرامى داشته و او را شرافت و برترى داده اى

عَلَى الشُّهُورِ وَ هُوَ الشَّهْرُ الَّذى فَرَضْتَ صِیامَهُ عَلَىَّ وَ هُوَ شَهْرُ
بر ماههاى دیگر و این ماهى است که روزه آن را بر من واجب کرده و این ماه

رَمَضانَ الَّذى اَنْزَلْتَ فیهِ الْقُرْآنَ هُدىً لِلنّاسِ وَ بَیناتٍ مِنَ الْهُدى
رمضان است همان ماهى که قرآن را در آن فرو فرستادى آن قرآنى که راهنماى مردم و نشانه هاى روشنى از هدایت

وَالْفُرْقانِ وَ جَعَلْتَ فیهِ لَیلَهَ الْقَدْرِ وَ جَعَلْتَها خَیراً مِنْ اَلْفِ شَهْرٍ فَیا
و جدا ساختن (میان حق و باطل ) است و قراردادى در این ماه شب قدر را و آن را بهتر از هزار ماه کردى پس اى

ذَالْمَنِّ وَ لا یمَنُّ عَلَیک مُنَّ عَلَىَّ بِفَکاک رَقَبَتى مِنَ النّارِ فیمَنْ تَمُنُّ
منت دارى که کسى بر تو منت ندارد منت نه بر من به آزاد ساختنم از آتش در میان آنانکه

عَلَیهِ وَ اَدْخِلْنِى الْجَنَّهَ بِرَحْمَتِک یا اَرْحَمَ الرّاحِمینَ
بر آنها منت نهى و داخل بهشتم گردان برحمتت اى مهربانترین مهربانان
دعا بعد از هر نماز واجب

شیخ کفعمى درمصباح و بلد الامین و شیخ شهید در مجموعه خود از حضرت رسول (صَلَّى اللَّهِ عَلِیهِ وَ آله) نقل کرده اند که آن حضرت فرمود هرکه این دعا را در ماه رمضان بعد از هر نماز واجبى بخواند حق تعالى بیامرزد گناهان او را تا روز قیامت و دعا این است :

اَللّهُمَّ اَدْخِلْ عَلى اَهْلِ الْقُبُورِ السُّرُورَ
خدایا بفرست بر خفتگان در گور نشاط و سرور

اَللّهُمَّ اَغْنِ کلَّ فَقیرٍ اَللّهُمَّ اَشْبِعْ کلَّ جایعٍ اَللّهُمَّ اکسُ کلَّ عُرْیانٍ
خدایا دارا کن هر ندارى را خدایا سیر کن هر گرسنه اى را خدایا بپوشان هر برهنه را

اَللّهُمَّ اقْضِ دَینَ کلِّ مَدینٍ اَللّهُمَّ فَرِّجْ عَنْ کلِّ مَکرُوبٍ اَللّهُمَّ رُدَّ
خدایا ادا کن قرض هر قرضدارى را خدایا بگشا اندوه هر غمزده را خدایا به وطن بازگردان هر

کلَّ غَریبٍ اَللّهُمَّ فُک کلَّ اَسیرٍ اَللّهُمَّ اَصْلِحْ کلَّ فاسِدٍ مِنْ اُمُورِ
دور از وطنى را خدایا آزاد کن هر اسیرى را خدایا اصلاح کن هر فسادى را از کار

الْمُسْلِمینَ اَللّهُمَّ اشْفِ کلَّ مَریضٍ اَللّهُمَّ سُدَّ فَقْرَنا بِغِناک اَللّهُمَّ
مسلمین خدایا درمان کن هر بیمارى را خدایا ببند رخنه فقر ما را به وسیله دارائى خود خدایا

غَیرْ سُوءَ حالِنا بِحُسْنِ حالِک اَللّهُمَّ اقْضِ عَنَّا الدَّینَ وَاَغْنِنا مِنَ
بدى حال ما را بخوبى حال خودت مبدل کن خدایا ادا کن از ما قرض و بدهیمان را و بى نیازمان کن از

الْفَقْرِ اِنَّک عَلى کلِّشَىءٍ قَدیرٌ
ندارى که راستى تو بر هر چیز توانائى
دعاى حجّ

و شیخ کلینى در کافى روایت کرده از ابوبصیر که حضرت صادق (علیه السلام) در ماه رمضان این دعا رامى خواند :

اَللّهُمَّ اِنّى بِک وَ مِنْک اَطْلُبُ
خدایا من بوسیله تو و از شخص تو مى جویم

حاجَتى وَ مَنْ طَلَبَ حاجَهً اِلىَ النّاسِ فَاِنّى لا اَطْلُبُ حاجَتى اِلاّ
حاجتم را و هر که حاجت خویش از مردم مى جوید ولى من نجویم حاجتم را جز

مِنْک وَحْدَک لا شَریک لَک وَ اَسْئَلُک بِفَضْلِک وَ رِضْوانِک اَنْ تُصَلِّىَ
از تو تنها که شریکى ندارى و از تو خواهم به حق فضل و خوشنودیت که درود فرستى

عَلى مُحَمَّدٍ وَ اَهْلِ بَیتِهِ وَ اَنْ تَجْعَلَ لى فى عامى هذا اِلى بَیتِک
بر محمد و خاندان او و اینکه در این سال براى رسیدن من به خانه

الْحَرامِ سَبیلاً حِجَّهً مَبْرُورَهً مُتَقبَّلَهً زاکیهً خالِصَهً لَک تَقَرُّ بِها عَینى
محترمت کعبه راهى قرار دهى که حجى صحیح و پذیرفته و پاکیزه و خالص براى تو انجام دهم آن چنانکه دیده ام

وَ تَرْفَعُ بِها دَرَجَتى وَ تَرْزُقَنى اَنْ اَغُضَّ بَصَرى وَ اَنْ اَحْفَظَ فَرْجى
بدان روشن شود و درجه ام بدان بالا رود و روزیم کن که دیده ام را بپوشانم و عورتم را (از گناه ) نگهدارم

وَ اَنْ اَکفَّ بِها عَنْ جَمیعِ مَحارِمِک حَتّى لایکونَ شَىءٌ آثَرَ عِنْدى
و خود را از همه کارهاى حرام تو باز دارم تا بدان حد که هیچ چیزى در پیش من محبوبتر

مِنْ طاعَتِک وَ خَشْیتِک وَالْعَمَلِ بِما اَحْبَبْتَ وَالتَّرْک لِما کرِهْتَ
از اطاعت و ترس از تو و انجام آنچه دوست دارى و نکردن آنچه را ناخوش دارى

وَ نَهَیتَ عَنْهُ وَاجْعَلْ ذلِک فى یسْرٍ وَ یسارٍ وَ عافِیهٍ وَ ما اَنْعَمْتَ بِهِ
و آنرا قدغن کرده اى نباشد و قرار ده همه اینها را در گشایش و آسودگى و تندرستى با هر چه نعمت که

عَلَىَّ وَ اَسْئَلُک اَنْ تَجْعَلَ وَفاتى قَتْلاً فى سَبیلِک تَحْتَ رایهِ نَبِیک
به من داده اى و از تو خواهم که مرگ مرا کشته شدن در راهت قرار دهى که در زیر پرچم پیغمبرت

مَعَ اَوْلِیاَّئِک وَ اَسْئَلُک اَنْ تَقْتُلَ بى اَعْداَّئَک وَ اَعْداَّءَ رَسُولِک وَ اَسْئَلُک
با دوستانت کشته شوم و از تو خواهم که دشمنان خود و دشمنان پیامبرت را بدست من بکشى و از تو خواهم

اَنْ تُکرِمَنى بِهَوانِ مَنْ شِئْتَ مِنْ خَلْقِک وَ لا تُهِنّى بِکرامَهِ اَحَدٍ مِنْ
که مرا گرامى دارى بخوار کردن هر یک از خلق خود که خواهى ولى خوارم نکنى به گرامى داشتن هیچیک از

اَوْلِیاَّئِک اَللّهُمَّ اجْعَلْ لى مَعَ الرَّسُولِ سَبیلاً حَسْبِىَ اللّهُ ما شاَّءَ اللّهُ
دوستانت خدایا قرار ده براى من با پیامبرت راهى خدا مرا بس است و آنچه خواهد شود
مؤ لف گوید: که این دعاء موسوم به دعاى حجّ است سید در اقبال از حضرت صادق (علیه السلام) روایت کرده خواندن آن را در شبهاى ماه رمضان بعد از مغرب و کفعمى در بلدالا مین گفته که مستحب است خواندن آن در هر روز از ماه رمضان و در شب اوّل نیز و شیخ مفید در مقنعه براى خصوص شب اوّل نقل کرده بعد از نماز مغرب .
و بدانکه بهترین اعمال در شبها و روزهاى ماه مبارک رمضان خواندن قرآن است و بسیار باید خواند چه آنکه قرآن در این ماه نازل شده است و وارد شده که هر چیزى را بهاریست و بهار قرآن ماه رمضان است و در ماه هاى دیگر هر ماهى یک ختم سنت است و اقلّش شش روز است و در ماه رمضان در هر سه روز یک ختم سنّت است و اگر روزى یک ختم تواند بکند خوب است .

علامه مجلسى (رَحَمهُ اللّهُ ) فرموده که در حدیث است که بعضى از ائمّه (عَلیهمُ السلام) در این ماه چهل ختم قرآن و زیاده مى کردند و اگر ثواب هر ختم قرآنى را به روح مقدّس ‍ یکى از چهارده معصوم (عَلیهمُ السلام) هدیه کند ثوابش مضاعف گردد و از روایتى ظاهر مى شود که اجر چنین کسى آن است که با ایشان باشد در روز قیامت و دراین ماه دعا و صلوات و استغفار بسیار باید نمود و لااِلهَ اِلا اللّهُ بسیار باید گفت و روایت شده که جناب امام زین العابدین (علیه السلام) چون ماه رمضان داخل مى شد تکلّم نمى کرد مگر به دعاء و تسبیح و استغفار و تکبیر و باید اهتمام بسیار نمود به عبادت و نافله هاى شب و روز .
آداب افطار و سایر اعمال در شبهاى ماه رمضان

قسم دوّم : اعمالى است که در شب هاى ماه رمضان باید بجا آورد و آن چند امر است :

اوّل افطار است و مستحب است که بعد از نماز شام افطار کند مگر آنکه ضعف بر او غلبه کرده باشد یا جمعى منتظر او باشند.

دوّم آنکه افطار کند با چیز پاکیزه از حرام و شُبهات و بهتر آن است که به خرماى حلال افطار کند تا ثواب نمازش چهارصد برابر گردد و به خرما و آب و به رطب و به لبن و به حلوا و به نبات و به آب گرم به هر کدام که افطار کند نیز خوب است.

سوّم آنکه در وقت افطار دعاهاى وارده آن را بخواند از جمله آنکه بگوید:

اَللّهُمَّ لَک صُمْتُ وَعَلى رِزْقِک اَفْطَرْتُ وَعَلَیک تَوَکلْتُ
خدایا براى تو روزه گرفتم و با روزى تو افطار کنم و بر تو توکل کنم

تا خدا عطا کند به او ثواب هر کسى را که در این روز روزه داشته و اگر دعاى اَللّهُمَّ رَبَّ النّورِ الْعَظیمِ را که سید و کفعمى روایت کرده اند بخواند فضیلت بسیار یابد و روایت شده که حضرت امیرالمؤ منین (علیه السلام) هرگاه مى خواست افطار کند مى گفت :
بِسْمِ اللّهِ اَللّهُمَّ لَک صُمْنا وَعَلى رِزْقِک
خدایا براى تو روزه گرفتیم و با روزى تو

اَفْطَرْنا فَتَقَبَّلْ مِنّا اِنَّک اَنْتَ السَّمیعُ الْعَلیمُ
افطار کنیم پس از ما بپذیر که براستى تو شنوا و دانایى

چهارم در لقمه اوّل بگوید بِسْمِ اللّهِ الرَّحْمنِ الرّحَیمِ یا واسِعَ الْمَغْفِرَهِ اِغْفِرْ لى تا خدا او را بیامرزد و در خبر است که در آخر هر روز از روزهاى ماه رمضان خدا هزار هزار کس را از آتش جهنّم آزاد مى کند پس از حق تعالى بخواه که تو را یکى از آنها قرار دهد .
پنجم در وقت افطار سوره قدر بخواند .

ششم در وقت افطار تصدّق کند و افطار دهد روزه داران را اگر چه به چند دانه خرما یا شربتى آب باشد و از حضرت رسول (صَلَّى اللَّهِ عَلِیهِ وَ آله) مرویست که کسى که افطار دهد روزه دارى را از براى او خواهد بود مثل اجرِ آن روزه دار بدون آنکه از اجر او چیزى کم شود و هم از براى او خواهد بود مثل آن عمل نیکویى که بجا آورد آن افطار کننده به قوه آن طعام و آیه الله علامه حلّى در رساله سَعدِیه از حضرت صادق (علیه السلام) نقل کرده که فرمود هر مؤمنى که اطعام کند مؤمنى را لقمه اى در ماه رمضان بنویسد حق تعالى براى او اجر کسى که سى بنده مؤمن آزاد کرده باشد و از براى او باشد نزد حق تعالى یک دعاى مستجاب .

هفتم در هر شب خواندن هزار مرتبه اِنّا اَنزَلْناهُ وارد است

هشتم در هر شب صد مرتبه حمَّ دُخان را بخواند اگر میسّر شود

نهم سید روایت کرده که هر که این دعا را بخواند در هر شب ماه رمضان آمرزیده شود گناهان چهل سال او :

اَللّهُمَّ رَبَّ شَهْرِ رَمَضانَ الَّذى اَنْزَلْتَ فیهِ الْقُرْآنَ وَافْتَرَضْتَ على
خدایا اى پروردگار ماه رمضان که در آن قرآن را فرستادى و بر

عِبادِک فیهِ الصِّیامَ صَلِّ عَلى مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ وَارْزُقْنى حَجَّ بَیتِک
بندگان روزه را در این ماه واجب کردى درود فرست بر محمد و آل محمد و روزیم گردان حج خانه

الْحَرامِ فى عامى هذا وَ فى کلِّ عامٍ وَاغْفِرْ لى تِلْک الذُّنُوبَ الْعِظامَ
محترم خود کعبه را در این سال و در هر سال و بیامرز برایم این گناهان بزرگ را

فَاِنَّهُ لا یغْفِرُها غَیرُک یا رَحْمنُ یا عَلاّمُ
که براستى نیامرزد آنها را جز تو اى بخشاینده و اى بسیار دانا

دهم در هر شب بخواند بعد از مغربدعاى حجّ را که در قسم اوّل گذشت

دعاى افتتاح

یازدهم بخواند در هر شب از ماه رمضان :

اَللّهُمَّ اِنّى اَفْتَتِحُ الثَّنآءَ بِحَمْدِک وَ اَنْتَ مُسَدِّدٌ لِلصَّوابِ بِمَّنِک وَ اَیقَنْتُ اَنَّک اَنْتَ
خدایا من ستایش را به وسیله حمد تو مى گشایم و تویى که به نعمت بخشى خود بندگان را به درستى وادارى و یقین دارم که براستى تو

اَرْحَمُ الرّاحِمینَ فى مَوْضِعِ الْعَفْوِ وَالرَّحْمَهِ وَ اَشَدُّ الْمُعاقِبینَ فى
مهربانترین مهربانانى اما در جاى گذشت و مهربانى ولى سخت ترین کیفرکننده اى در

مَوْضِعِ النَّکالِ وَالنَّقِمَهِ وَ اَعْظَمُ الْمُتَجَبِّرینَ فى مَوْضِعِ الْکبْریآءِ
جاى شکنجه و انتقام و بزرگترین جبارانى در جاى بزرگى و

وَالْعَظَمَهِ اَللّهُمَّ اَذِنْتَ لى فى دُعآئِک وَ مَسْئَلَتِک فَاسْمَعْ یا سَمیعُ
عظمت خدایا تو به من اجازه دادى در این که بخوانمت و از تو درخواست کنم پس اى خداى شنوا

مِدْحَتى وَ اَجِبْ یا رَحیمُ دَعْوَتى وَ اَقِلْ یا غَفُورُ عَثْرَتى فَکمْ یا
مدح و ثنایم را بشنو و پاسخ ده اى مهربان خواسته ام را و نادیده گیر اى آمرزنده لغزشم را اى

اِلهى مِنْ کرْبَهٍ قَدْ فَرَّجْتَها وَ هُمُومٍ قَدْ کشَفْتَها وَ عَثْرَهٍ قَدْ اَقَلْتَها
معبود من چه بسیار گرفتارى که برطرف کردى و چه بسیار اندوه که زدودى و لغزشها که چشم پوشیدى

وَ رَحْمَهٍ قَدْ نَشَرْتَها وَ حَلْقَهِ بَلاَّءٍ قَدْ فَککتَها اَلْحَمْدُ لِلّهِ الَّذى لَمْ یتَّخِذْ
و مهر و رحمت که گستردى و زنجیر بلا که از هم باز کردى ستایش خاص خدایى است که نگیرد

صاحِبَهً وَ لا وَلَدا وَ لَمْ یکنْ لَهُ شَریک فى الْمُلْک وَلَمْ یکنْ لَهُ وَلِىُّ
همسرى و نه فرزندى و نیست برایش شریکى در فرمانروایى و نیست برایش یاورى

مِنَ الذُّلِّ وَ کبِّرْهُ تَکبیراً اَلْحَمْدُ لِلّهِ بِجَمیعِ مَحامِدِهِ کلِّهَا عَلى جَمیعِ
از خوارى و به کمال بزرگى او را یاد کن ستایش خداى را به همه ستودگیهایش یکسر بر همه

نِعَمِهِ کلِّها اَلْحَمْدُ لِلّهِ الَّذى لا مُضآدَّ لَهُ فى مُلْکهِ وَ لا مُنازِعَ لَهُ فى
نعمتهایش یکسر ستایش براى خدایى است که ضد و دشمنى در پادشاهى او و ستیزه جویى در

اَمْرِهِ اَلْحَمْدُ لِلّهِ الَّذى لا شَریک لَهُ فى خَلْقِهِ وَ لا شَبیهَ لَهُ فى عَظَمَتِهِ
فرمانش نیست ستایش خدایى را است که شریکى در خلقتش ندارد و شبیهى در عظمت او نیست

اَلْحَمْدُ لِلّهِ الْفاشى فِى الْخَلْقِ اَمْرُهُ وَ حَمْدُهُ الظّاهِرِ بِالْکرَمِ مَجْدُهُ
ستایش خاص خدایى است که هویدا است در میان خلق کارش و ستایشش و آشکار است به بزرگوارى شوکتش

الْباسِطِ بِالْجُودِ یدَهُ الَّذى لا تَنْقُصُ خَزآئِنُهُ وَ لا تَزیدُهُ کثْرَهُ الْعَطآءِ
و گشاده است دستش آنکه نقصان نپذیرد خزینه هایش و نیفزایدش بسیارى عطا

اِلاّ جُوداً وَ کرَماً اِنَّهُ هُوَ الْعَزیزُ الْوَهّابُ اَللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُک قَلیلاً مِنْ
مگر جود و بزرگوارى براستى که او عزیز و بسیار بخشنده است خدایا از تو خواهم اندکى از

کثیرٍ مَعَ حاجَهٍ بى اِلَیهِ عَظیمَهٍ وَ غِناک عَنْهُ قَدیمٌ وَ هُوَ عِنْدى کثیرٌ
بسیار با اینکه نیازمندیم بدان بزرگ است و بى نیازى تو از آن قدیم و ازلى است و آن درخواست پیش من بسیار

وَ هُوَ عَلَیک سَهْلٌ یسیرٌ اَللّهُمَّ اِنَّ عَفْوَک عَنْ ذَنْبى وَ تَجاوُزَک عَنْ
ولى در نزد تو اندک و آسان است خدایا براستى گذشت تو از گناهم و چشم پوشیت از

خَطیئَتى وَ صَفْحَک عَنْ ظُلْمى وَ سَِتْرَک عَلى قَبیحِ عَمَلى وَ حِلْمَک
خطایم و نادیده گیریت از ستمم و پرده پوشیت بر کار زشتم و بردباریت

عَنْ کثیرِ جُرْمى عِنْدَ ما کانَ مِنْ خَطایى وَ عَمْدى اَطْمَعَنى فى اَنْ
در برابر جنایت و جرم بسیارم که به خطا یا از روى تعمد کردم مرا به طمع انداخت تا از تو

اَسْئَلَک ما لا اَسْتَوْجِبُهُ مِنْک الَّذى رَزَقْتَنى مِنْ رَحْمَتِک وَ اَرَیتَنى
درخواست کنم چیزى را که مستحق آن نیستم ، درخواست کنم آنچه را که از رحمتت روزى من کردى و

مَنْ قُدْرَتِک وَ عَرَّفْتَنى مِنْ اِجابَتِک فَصِرْتُ اَدْعُوک آمِناً وَ اَسْئَلُک
از قدرتت به من نمایاندى و از اجابت دعایت به من شناساندى و این سبب شد که من از روى اطمینان تو را بخوانم

مِسْتَأنِساً لا خآئِفاً وَ لا وَجِلاً مُدِلاًّ عَلَیک فیما قَصَدْتُ فیهِ اِلَیک
و با تو انس گرفته بدون ترس و واهمه از تو حاجت بخواهم و تازه در مطلوب و مقصود خود با ناز و عشوه به درگاهت آیم

فَاِنْ اَبْطَاَ عَنّى عَتَبْتُ بِجَهْلى عَلَیک وَ لَعَلَّ الَّذى اَبْطَاَ عَنّى هُوَ خَیرٌ لى
و اگر حاجتم دیر برآید بواسطه نادانیم بر تو اعتراض کنم در صورتى که شاید دیر کردن آن براى من بهتر باشد زیرا

لِعِلْمِک بِعاقِبَهِ الاُمُورِ فَلَمْ اَرَ مَوْلاً کریماً اَصْبَرَ عَلى عَبْدٍ لَئیمٍ مِنْک
تو داناى به سرانجام کارها هستى و از اینرو من ندیدم مولاى بزرگوارى را که بر بنده پست خود شکیباتر از تو باشد

عَلَىَّ یا رَبِّ اِنَّک تَدْعُونى فَاُوَلّى عَنْک وَ تَتَحَبَّبُ اِلَىَّ فَاَتَبَغَّضُ اِلَیک
بر من اى پروردگارم تو مرا مى خوانى ولى من از تو رومى گردانم و تو به من دوستى مى کنى ولى من با تودشمنى مى کنم و تو

وَ تَتَوَدَّدُ اِلَىَّ فَلا اَقْبَلُ مِنْک کاَنَّ لِىَ التَّطَوُّلَ عَلَیک فَلَمْ یمْنَعْک ذلِک
به من محبت کنى و من نپذیرم گویا من منتى بر تو دارم و باز این احوال بازندارد تو را از

مِنَ الرَّحْمَهِ لى وَالاِْحْسانِ اِلَىَّ وَالتَّفَضُّلِ عَلَىَّ بِجُودِک وَکرَمِک
مهر به من و و احسان بر من و بزرگواریت نسبت به من از روى بخشندگى و بزرگواریت

فَارْحَمَ عَبْدَک الْجاهِلَ وَجُدْ عَلَیهِ بِفَضْلِ اِحْسانِک اِنَّک جَوادٌ کریمٌ
پس بر بنده نادانت رحم کن و از زیادى احسانت بر او ببخش که براستى تو بخشنده و بزرگوارى

اَلْحَمْدُ لِلّهِ مالِک الْمُلْک مُجْرِى الْفُلْک مُسَخِّرِ الرِّیاحِ فالِقِ الاِْصْباحِ
ستایش خاص خدا است که مالک سلطنت و روان کننده کشتى (وجود) و مسخرکننده بادها و شکافنده سپیده صبح

دَیانِ الدّینِ رَبِّ الْعَالَمینَ اَلْحَمْدُ لِلّهِ عَلى حِلْمِهِ بَعْدَ عِلمِهِ وَالْحَمْدُ
و حکمفرماى روز جزا و پروردگار جهانیان است ستایش خداى را است که بردباریش پس از دانستن و ستایش

لِلّهِ عَلى عَفْوِهِ بَعْدَ قُدْرَتِهِ وَالْحَمْدُ لِلّهِ عَلى طُولِ اَناتِهِ فى غَضَبِهِ
براى خدا است بر گذشتش با اینکه نیرومند است و ستایش براى خدا است بر زیادى تحمل و بردباریش در عین خشم

وَهُوَ قادِرٌ عَلى ما یریدُ اَلْحَمْدُ لِلّهِ خالِقِ الْخَلْقِ باسِطِ الرِّزْقِ فاِلقِ
او با اینکه او بر هرچه بخواهد تواناست ستایش خداى را است که آفریننده خلق و گسترنده روزى و شکافنده

اَلاِْصْباحِ ذِى الْجَلالِ وَالاِْکرامِ وَالْفَضْلِ وَالاِْنْعامِ الَّذى بَعُدَ فَلا
صبح صاحب جلال و بزرگوارى و فضل و نعمت بخشى آنکه دور است پس

یرى وَقَرُبَ فَشَهِدَ النَّجْوى تَبارَک وَتَعالى اَلْحَمْدُ لِلّهِ الَّذى لَیسَ لَهُ
دیده نشود و نزدیک است که مطلع از گفتگوهاى سرى است برتر و والا است ستایش خدایى را که نیست براى او

مُنازِ عٌ یعادِلُهُ وَلا شَبیهٌ یشاکلُهُ وَلا ظَهیرٌ یعاضِدُهُ قَهَرَ بِعِزَّتِهِ
ستیزه جویى که با او برابرى کند و نه شبیهى که هم شکل او باشد و نه پشتیبانى که کمکش کند به عزت خویش

الاْعِزّآءَ وَتَواضَعَ لِعَظَمَتِهِ الْعُظَمآءُ فَبَلَغَ بِقُدْرَتِهِ ما یشآءُ اَلْحَمْدُ لِلّهِ
چیره دستان را مقهور ساخته و در مقابل عظمتش بزرگان فروتنى کرده پس بوسیله نیرویش بهرجا که خواهد رسیده ستایش خدایى را

الَّذى یجیبُنى حینَ اُنادیهِ وَیسْتُرُ عَلَىَّ کلَّ عُورَهٍ وَاَنَا اَعْصیهِ وَ
که پاسخم دهد هرگاه بخوانمش و بپوشاند بر من هر زشتى را و من نافرمانیش کنم و

یعَظِّمُ الْنِّعْمَهَ عَلَىَّ فَلاَّ اُجازیهِ فَکمْ مِنْ مَوْهِبَهٍ هَنیئَهٍ قَدْ اَعْطانى
بزرگ گرداند بر من نعمتش را ولى من پاداشش ندهم پس چه بسیار بخششهاى جانبخشى که به من عطا فرمود

وَعَظیمَهٍ مَخُوفَهٍ قَدْ کفانى وَبَهْجَهٍ مُونِقَهٍ قَدْ اَرانى فَاُثْنى عَلَیهِ
و چه پیش آمدهاى بزرگ و هولناکى را که از من دور کرد و چه خوشیهاى شگفت انگیزى که به من نمایاند او را

حامِدا وَاَذْکرُهُ مُسَبِّحاً اَلْحَمْدُ لِلّهِ الَّذى لا یهْتَک حِجابُهُ وَلا یغْلَقُ
ستایش کنان ثنا گویم و تسبیح گویان یادش کنم ستایش خاص خدایى است که پرده اش دریده نشود و در خانه اش

بابُهُ وَلا یرَدُّ سآئِلُهُ وَلا یخَیبُ آمِلُهُ اَلْحَمْدُ لِلّهِ الَّذى یؤْمِنُ الْخآئِفینَ
بسته نگردد و خواهنده اش رد نشود و آرزومندش نومید نگردد ستایش خاص خدایى است که هراسناکان را امان بخشد

وَینَجِّى الصّالِحینَ وَیرْفَعُ الْمُسْتَضْعَفینَ وَیضَعُ الْمُسْتَکبِرینَ وَ
و شایستگان را نجات دهد و ناتوان شمردگان را بلند کند و گردنکشان را زبون کند و

یهْلِک مُلُوکاً وَیسْتَخْلِفُ آخَرینِ وَالْحَمْدُ لِلّهِ قاِصمِ الجَّبارینَ مُبیرِ
شاهان را نابود کند و به جایشان دسته دیگرى نشاند ستایش خداى را در هم شکننده سرکشان و نابودکننده

الظّالِمینَ مُدْرِک الْهارِبینَ نَکالِ الظّالِمینَ صَریخِ الْمُسْتَصْرِخینَ
ستمکاران دریابنده گریختگان کیفردهنده ظالمان فریادرس فریادخواهان

مَوْضِعِ حاجاتِ الطّالِبینَ مُعْتَمَدِ الْمُؤْمِنینَ اَلْحَمْدُ لِلّهِ الَّذى مِنْ
جایگاه حاجتهاى جویندگان تکیه گاه مؤ منان ستایش خدایى را است که

خَشْیتِهِ تَرْعَدُ السَّمآءُ وَ سُکانُها وَتَرْجُفُ الاْرْضُ وَعُمّارُها
از ترس او آسمان و ساکنانش غرش کنند و زمین و آباد کنندگانش بر خود بلرزند

وَتَمُوجُ الْبِحارُ وَمَنْ یسْبَحُ فى غَمَراتِها اَلْحَمْدُ لِلّهِ الَّذى هَدانا لِهذا
و دریاها و آنانکه در قعر آنها شناورى کنند به جنبش و موج درآید ستایش خاص خدایى است که ما را به این (دین ) هدایت فرمود

وَما کنّا لِنَهْتَدِىَ لَوْلا اَنْ هَدانَا اللّهُ اَلْحَمْدُ لِلّهِ الَّذى یخْلُقُ وَلَمْ یخْلَقْ
و اگر او ما را هدایت نکرده بود ما بدان هدایت نمى شدیم ستایش خدایى را است که آفرید و خود آفریده نشده

وَیرْزُقُ وَلا یرْزَقُ وَیطْعِمُ وَلا یطْعَمُ وَیمیتُ الاْحیآءَ وَیحْیى
روزى دهد و کسى او را روزى ندهد و بخوراند و خود بى نیاز از خوراک است و بمیراند زندگان را و زنده کند

الْمَوْتى وَهُوَ حَىٌّ لا یمُوتُ بِیدِهِ الْخَیرُ وَهُوَ عَلى کلِّشَىْءٍ قَدیرٌ
مردگان را و او است زنده اى که نمیرد هرچه خیر است به دست او است و او براى هرچیز توانا است

اَللّهُمَّ صَلِّ عَلى مُحَمَّدٍ عَبْدِک وَرَسُولِک وَاَمینِک وَصَفِیک
خدایا درود فرست بر محمد بنده ات و پیامبرت و امین بر وحیت و پسندیده ات

وَحَبیبِک وَخِیرَتِک مَنْ خَلْقِک وَحافِظِ سِرِّک وَمُبَلِّغِ رِسالاتِک اَفْضَلَ
و حبیبت و برگزیده ات از میان خلق و نگهدار رازت و رساننده پیامهایت برترین درود

وَاَحْسَنَ وَاَجْمَلَ وَاَکمَلَ وَاَزْکى وَاَنْمى وَاَطْیبَ وَاَطْهَرَ وَاَسْنى
و بهترین و زیباترین و کاملترین و پاکیزه ترین و پررشدترین و خوشترین و پاکترین و بلندترین

وَاَکثَرَ ما صَلَّیتَ وَبارَکتَ وَتَرَحَّمْتَ وَتَحَنَّنْتَ وَسَلَّمْتَ عَلى اَحَدٍ
و بیشترین درودى که فرستادى و برکتى که دادى و ترحمى که کردى و عطوفتى که ورزیدى و تحیتى که فرستادى بر هر یکى

مِن عِبادِک وَاَنْبِیآئِک وَرُسُلِک وَصِفْوَتِک وَاَهْلِ الْکرامَهِ عَلَیک مِن
از بندگانت و پیمبرانت و رسولانت و برگزیدگانت و گرامیان تو از میان

خَلْقِک اَللّهُمَّ وَصَلِّ عَلى عَلی اَمیرِ الْمُؤْمِنینَ وَوَصِىِّ رَسوُلِ رَبِّ
خلقت خدایا و درود فرست بر على امیر مؤ منان و وصى فرستاده پروردگار

الْعالَمینَ عَبْدِک وَوَلیک وَاَخى رَسُولِک وَحُجَّتِک عَلى خَلْقِک
جهانیان بنده تو و ولى تو و برادر پیامبر تو و حجت تو بر خلقت

وَآیتِک الْکبْرى وَالنَّباءِ الْعَظیمِ وَصَلِّ عَلَى الصِّدّیقَهِ الطّاهِرَهِ فاطِمَهَ
و نشانه بزرگت و نباء عظیم (آن خبر بزرگ ) و درود فرست بر صدیقه طاهره فاطمه (زهرا)

سَیدَهِ نِسآءِ الْعالَمینَ وَصَلِّ عَلى سِبْطَىِ الرَّحْمَهِ وَاِمامَىِ الْهُدى
بانوى زنان جهانیان و درود فرست بر دو سبط (پیامبر) رحمت و دو پیشواى هدایت

الْحَسَنِ وَالْحُسَینِ سَیدَىْ شَبابِ اَهْلِ الْجَّنَهِ وَصَلِّ عَلى اَئِمَّهِ
حسن و حسین دو آقاى جوانان اهل بهشت و درود فرست بر پیشوایان

الْمُسْلِمینَ عَلِىِّ بْنِ الْحُسَینِ وَمُحَمَّدِ بْنِ عَلِی وَجَعْفَرِ بْنِ مُحَمَّدٍ
مسلمانان على بن الحسین و محمد بن على و جعفر بن محمد

وَمُوسَى بْنِ جَعْفَرٍ وَعَلِىِّ بْنِ مُوسى وَمُحَمَّدِ بْنِ عَلِی وَعَلِىِّ بْنِ
و موسى بن جعفر و على بن موسى و محمد بن على و على

مُحَمَّدٍ وَالْحَسَنِ بْنِ عَلِی وَالْخَلَفِ الْهادى الْمَهْدِىِّ حُجَجِک عَلى
بن محمد و حسن بن على و یادگار شایسته و راهنمایش حضرت مهدى که اینها حجتهاى تو بر

عِبادِک وَاُمَناَّئِک فى بِلادِک صَلَوهً کثیرَهً دآئِمَهً اَللّهُمَّ وَصَلِّ عَلى
بندگانت هستند و امینهاى تو در شهرها و بلاد تواند درودى فرست که بسیار و همیشگى باشد خدایا و بالخصوص درود فرست

وَلِىِّ اَمْرِک الْقآئِمِ الْمُؤَمَّلِ وَالْعَدْلِ الْمُنْتَظَرِ وَحُفَّهُ بِمَلاَّئِکتِک
برسرپرست دستورت آن امام قائم که مایه امید است وآن عدل ودادى که همه چشم براهش هستند و فراگیر او را به فرشتگان

الْمُقَرَّبینَ وَاَیدْهُ بِروُحِ الْقُدُسِ یا رَبَّ الْعالَمینَ اَللّهُمَّ اجْعَلْهُ
مقربت حلقه وار و به روح القدس یاریش کن اى پروردگار جهانیان خدایا (وسائل آمدنش را) آماده کن

الدّاعِىَ اِلى کتابِک وَالْقآئِمَ بِدینِک اسْتَخْلِفْهُ فى الاْرْضِ کمَا
تا او به کتابت دعوت کند و به دین تو قیام کند و او را روى زمین جایگزین گردان چنانچه

اسْتَخْلَفْتَ الَّذینَ مِنْ قَبْلِهِ مَکنْ لَهُ دینَهُ الَّذِى ارْتَضَیتَهُ لَهُ اَبْدِلْهُ مِنْ
جایگزین کردى آنانکه پیش از او بودند و آن دینى را که برایش پسندیده اى بدست او پابرجا کن و پس از

بَعْدِ خَوْفِهِ اَمْناً یعْبُدُک لا یشْرِک بِک شَیئاً اَللّهُمَّ اَعِزَّهُ وَاَعْزِزْ بِهِ
ترس و خوفى که داشته آسایش خاطرى به او بده که با کمال خلوص تو را پرستش کند خدایا عزیزش گردان و دیگران را به او عزیز کن

وَانْصُرْهُ وَانْتَصِرْ بِهِ وَانْصُرْهُ نَصْرا عَزیزا وَافْتَحْ لَهُ فَتْحاً یسیراً
یاریش کن و بوسیله او دیگران را یارى کن و بطور پیروزمندانه اى او را یارى کن و گشایش آسانى

وَاجْعَلْ لَهُ مِنْ لَدُنْک سُلْطاناً نَصیراً اَللّهُمَّ اَظْهِرْ بِهِ دینَک وَسُنَّهَ
بهره اش کن و قرار ده برایش از نزد خود حکومتى نصرت آور خدایا بدو دین خود و روش

نَبِیک حَتّى لا یسْتَخْفِىَ بِشَىْءٍ مِنَالْحَقِّ مَخافَهَ اَحَدٍ مِنَ الْخَلْقِ
پیامبرت را آشکار ساز بطورى که چیزى از امور حقه نماند که ناچار باشد از ترس مردم پنهانش کند

اَللّهُمَّ اِنّا نَرْغَبُ اِلَیک فى دَوْلَهٍ کریمَهٍ تُعِزُّ بِهَا الاِْسْلامَ وَاَهْلَهُ
خدایا ما با تضرع و زارى به درگاهت از تو خواستاریم دولتى گرامى را که به وسیله آن اسلام و مسلمین

وَتُذِلُّ بِهَا النِّفاقَ وَاَهْلَهُ وَتَجْعَلُنا فیها مِنَالدُّعاهِ اِلى طاعَتِک
را عزت بخشى و نفاق و منافقین را منکوب سازى و ما را در آن دولت از زمره خوانندگان مردم بسوى اطاعت تو

وَالْقادَهِ اِلى سَبیلِک وَتَرْزُقُنا بِها کرامَهَ الدُّنْیا وَالاْخِرَهِ اَللّهُمَّ ما
و از برندگان بسوى راه خود قرارمان دهى و بدان وسیله بزرگوارى دنیا و آخرت را نصیب ما گرداندى خدایا آنچه را که

عَرَّفْتَنا مِنَ الْحَقِّ فَحَمِّلْناهُ وَما قَصُرْنا عَنْهُ فَبَلِّغْناهُ اَللّهُمَّ الْمُمْ بِهِ
از حق به ما شناسانده اى تاب تحملش را نیز به ما بده و آنچه را که از رسیدن بدان کوتاه آمدیم تو ما را بدان برسان خدایا بدان حضرت

شَعَثَنا وَاشْعَبْ بِهِ صَدْعَنا وَارْتُقْ بِهِ فَتْقَنا وَکثِّرْبِهِ قِلَّتَنا وَاَعْزِزْ بِهِ
پراکندگیمان را برطرف کن و گسیختگیمان را دور کن و پریشانى ما را بدو پیوست کن و کمى ما را بدو زیاد کن

ذِلَّتَنا وَاَغْنِ بِهِ عآئِلَنا وَاقْضِ بِهِ عَنْ مَُغْرَمِنا وَاجْبُرْبِهِ فَقْرَنا وَسُدَّ بِهِ
وخوارى ما را بدو عزت بخش و ندارى ما را بدو توانگرى بخش و بدهى ما را بوسیله اش بپرداز و فقر ما را بدو جبران کن

خَلَّتَنا وَیسِّرْ بِهِ عُسْرَنا وَبَیضْ بِهِ وُجُوهَنا وَفُک بِهِ اَسْرَنا وَاَنْجِحْ بِهِ
و شکاف و تفرقه ما را بدو برطرف کن و سختى ما را بدو آسان کن و چهره هاى ما را بدو سفید گردان و گرفتاران ما را بدو آزاد

طَلِبَتَنا وَاَنْجِزْ بِهِ مَواعیدَنا وَاسْتَجِبْ بِهِ دَعْوَتَنا وَاَعْطِنا بِهِ سُؤْلَنا
کن و خواسته هاى ما را بدو روا کن و وعده هاى ما را به او تحقق بخش و دعاى ما را بدو مستجاب کن وخواهشهاى ما را

وَبَلِّغْنا بِهِ مِنَ الدُّنْیا وَالاْخِرَهِ آمالَنا وَاَعْطِنا بِهِ فُوْقَ رَغْبَتِنا یا خَیرَ
بوسیله او عطا کن و بوسیله او ما را به آرزوهاى دنیا و آخرت برسان و بوسیله او بیش از آنچه ما خواهانیم به ما بده اى بهترین

الْمَسْئُولینَ وَاَوْسَعَ الْمُعْطینَ اِشْفِ بِهِ صُدُورَنا وَاَذْهِبْ بِهِ غَیظَ
درخواست شدگان و دست بازترین عطاکنندگان سینه هاى ما را با ظهورش شفا بخش و بوسیله او عقده

قُلُوبِنا وَاهْدِنا بِهِ لِمَا اخْتُلِفَ فیهِ مِنَ الْحَقِّ بِاِذْنِک اِنَّک تَهْدى مَنْ
دلهاى ما را برطرف کن و بدو ما را بدان حقى که مورد اختلاف است به اذن خود راهنمایى کن که براستى تو هرکه

تَشآءُ اِلى صِراطٍ مُسْتَقیمٍ وَانْصُرْنا بِهِ عَلى عَدُوِّک وَعَدُوِّنآ اِلهَ
را بخواهى به راه راست هدایت فرمایى و بدست او ما را بر دشمنانت و دشمنان ما نصرت ده اى معبود

الْحَقِّ آمینَ اَللّهُمَّ اِنّا نَشْکوُ اِلَیک فَقْدَ نَبِینا صَلَواتُک عَلَیهِ وَالِهِ
برحق – آمین – خدایا ما به تو شکایت کنیم از نبودن پیامبرمان که درودهاى تو بر او و آلش باد

وَغَیبَهَ وَلِینا وَکثْرَهَ عَدُوِّنا وَقِلَّهَ عَدَدِنا وَشِدّهَ الْفِتَنِ بِنا وَتَظاهُرَ
و از غیبت مولایمان و از بسیارى دشمنان و کمى افرادمان و از سختى آشوبها و از کمک دادن اوضاع

الزَّمانِ عَلَینا فَصَلِّ عَلى مُحَمَّدٍ وَالِهِ وَاَعِنّا عَلى ذلِک بِفَتْحٍ مِنْک
زمانه به زیان ما پس درود فرست بر محمد و آلش و کمک ده ما را بر این اوضاع به گشایش

تُعَجِّلُهُ وَبِضُرٍّ تَکشِفُهُ وَنَصْرٍ تُعِزُّهُ وَسُلْطانِ حَقٍّ تُظْهِرُهُ وَرَحْمَهٍ
فورى از طرف خود و برطرف کردن رنج وناراحتى و یارى با عزت و ظاهر ساختن سلطنت حقه و رحمتى

مِنْک تَجَلِّلُناها وَعافِیهٍ مِنْک تُلْبِسُناها بِرَحْمَتِک یا اَرْحَمَ الرّاحِمینَ
از جانب تو که ما را فراگیرد و تندرستى از طرف تو که ما را بپوشاند به رحمتت اى مهربانترین مهربانان

اعمال شبهای ماه رمضان

دعاهای وارده
دوازدهم در هر شب بخواند:

اَللّهُمَّ بِرَحْمَتِک فِى الصّالِحینَ فَاَدْخِلْنا وَفى
خدایا بوسیله رحمتت ما را در جرگه شایستگان وارد کن و در

عِلِّیینَ فَارْفَعْنا وِبَکاْسٍ مِنْ مَعینٍ مِنْ عَینٍ سَلْسَبیلٍ فَاسْقِنا وَمِنَ
علیین بهشت بالا بر و جامى از آب خوشگوار چشمه سلسبیل به ما بنوشان و از

الْحُورِ الْعینِ بِرَحْمَتِک فَزَوِّجْنا وَمِنَ الْوِلْدانِ الْمُخَلَّدینَ کاَنَّهُمْ لُؤْلُؤٌ
حوریان بهشتى به رحمت خود به ازدواج ما درآور و از پسران جاویدان که همچون مرواریدانى

مَکنُونٌ فَاَخْدِمْنا وَمِنْ ثِمارِ الْجَنَّهِ وَلُحُومِ الطَّیرِ فَاَطْعِمْنا وَ مِنْ
در صدفند به خدمت ما بگمار و از میوه هاى بهشتى و گوشت پرندگان به ما بخوران و از

ثِیابِ السُّنْدُسِ وَالْحَریرِ وَالاِْسْتَبْرَقِ فَاَلْبِسْنا وَلَیلَهَ الْقَدْرِ وَحَجَّ
جامه هاى زربفت و ابریشم و دیبا به ما بپوشان و بدرک فضیلت شب قدر و حج

بَیتِک الْحرامِ وَقَتْلاً فى سَبیلِک فَوَفِّقْ لَنا وَصالِحَ الدُّعاَّءِ وَالْمَسْئَلهِ
خانه کعبه و کشته شدن در راه خود ما را موفق بدار و دعاى شایسته و خواهش ما را

فَاسْتَجِبْ لَنا وَاِذا جَمَعْتَ الاَوَّلینَ وَالا خِرینَ یوْمَ الْقِیامَهِ فَارْحَمْنا
برآور و چون اولین و آخرین را در روز قیامت گردآوردى در آن هنگام به ما ترحم کن و

وَبَراَّئَهً مِنَ النّارِ فَاکتُبْ لَنا وَفى جَهَنَّمَ فَلا تَغُلَّنا وَفى عَذابِک
منشور رهایى ما را از آتش بر ایمان بنویس و در دوزخ ما را به زنجیر مبند و در شکنجه

وَهَوانِک فَلا تَبْتَلِنا وَمِنَ الزَّقُّومِ وَالضَّریعِ فَلا تُطْعِمْنا وَمَعَ
و خواریت ما را مبتلا مکن و از درخت زقوم و ضریع به ما مخوران و با

الشَّیاطینِ فَلا تَجْعَلْنَا وَفِى النّارِ عَلى وُجُوهِنا فَلا تَکبُبْنا وَمِنْ
شیاطین ما را در یک جا قرار مده و برو در آتش دوزخ ما را مینداز و از

ثِیابِ النّارِ وَسَرابیلِ الْقَطِرانِ فَلا تُلْبِسْنا وَمِنْ کلِّ سُوَّءٍ یا لا اِلهَ اِلاّ
جامه هاى آتشین و پیراهنهاى آتش زاى قطران (آهن آب شده ) به ما مپوشان و از هر بدى اى خدایى که جز تو معبودى نیست

اَنْتَ بِحَقِّ لا اِلهَ اِلاّ اَنْتَ فَنَجِّنا
به حق کلمه ((لا اله الاّ اءنت )) ما را نجات بخش

سیزدهم از حضرت صادق علیه السلام روایت است که در هر شب ماه رمضان مى خوانى:
اَللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُک اَنْ تَجْعَلَ فیما تَقْضى
خدایا از تو خواهم که در قضاء

وَتُقَدِّرُ مِنَ الاْمْرِ الْمَحْتُومِ فِى الاْمْرِ الْحَکیمِ مِنَ الْقَضاَّءِ الَّذى لا
و قدر حتمى و فرمان حکیمانه خود از آن قضایى که برگشت ندارد

یرَدُّ وَلا یبَدَّلُ اَنْ تَکتُبَنى مِنْ حُجّاجِ بَیتِک الْحَرامِ الْمَبْرُورِ حَجُّهُمُ
و تغییرپذیر نیست چنان مقرر دارى که ثبت کنى نام مرا از حاجیان کعبه ات که حجشان قبول شده و سعیشان

الْمَشْکورِ سَعْیهُمُ الْمَغْفُورِ ذُنُوبُهُمُ الْمُکفَّرِ عَنْ سَیئاتِهِمْ وَاَنْ تَجْعَلَ
پذیرفته گردیده و گناهانشان آمرزیده شده و از بدیهاشان صرفنظر گردیده و

فیما تَقْضى وَتُقَدِّرُ اَنْ تُطیلَ عُمْرى فى خَیرٍ وَعافِیهٍ وَتُوَسِّعَ فى
نیز در قضا و قدر خود مقرر دارى که عمر مرا در خوبى و تندرستى طولانى کنى و

رِزْقی َوَتَجْعَلَنى مِمَّنْ تَنْتَصِرُ بِهِ لِدینِک وَلا تَسْتَبْدِلْ بى غَیرى
روزیم توسعه دهى و بگردانى مرا از آن کسانى که بوسیله آنان دینت را یارى کنى و مرا با دیگرى عوض نکنى

چهاردهم در انیس الصّالحین است که در هر شب از شبهاى ماه رمضان بخواند:
اَعُوذُ بِجَلالِ وَجْهِک الْکریمِ اَنْ ینْقَضِىَ عَنّى شَهْرُ رَمَضانَ اَوْ یطْلُعَ
پناه مى برم به جلال ذات بزرگوارت از اینکه ماه رمضان از من بگذرد یا سپیده دم امشب

الْفَجْرُ مِنْ لَیلَتى هذِهِ وَلَک قِبَلى تَبِعَهٌ اَوْ ذَنْبٌ تُعَذِّبُنى عَلَیهِ
بزند و هنوز از تو در پیش من بازخواست یا گناهى مانده باشد که مرا بدان عذاب کنى

نماز شبهاى ماه رمضان

پانزدهم شیخ کفعمى در حاشیه بلد الا مین از سید بن باقى نقل کرده که فرموده مستحبّ است در هر شب ماه رَمَضان دو رکعت نماز در هر رکعت حمد و توحید سه مرتبه و چون سلام داد بگوید:

سُبْحانَ مَنْ هُوَ حَفیظٌ لا یغْفُلُ سُبحانَ مَنْ هُوَ رَحیمٌ لا یعْجَلُ
منزه است آن خداى نگهبانى که غفلت نکند منزه است آن خداى مهربانى که شتاب نکند

سُبْحانَ مَنْ هُوَ قاَّئِمٌ لا یسْهُو سُبْحانَ مَنْ هُوَ دائِمٌ لا یلْهُو
منزه است آن خداى پابرجایى که کسى را از یاد نبرد منزه است آن خداى جاویدانى که به چیزى سرگرم نشود

پس بگوید تسبیحات اربع را هفت مرتبه پس بگوید:
سُبْحانَک سُبْحانَک سُبْحانَک یا عَظیمُ اغْفِرْ لِىَ الذَّنْبَ الْعَظیمَ
منزّهى تو منزّهى منزّهى اى خداى بزرگ بیامرز گناهان بزرگم را

پس ده مرتبه صلوات بفرستد بر پیغمبر و آل او علیهم السلام . کسى که این دو رکعت نماز را بجا آورد بیامرزد حق تعالى از براى او هفتاد هزار گناه الخ
شانزدهم در خبر است که هر که در هر شب از ماه رمضان سوره اِنّا فَتَحْنا در نماز مستحبّى بخواند آن سال محفوظ بماند .

کیفیت هزار رکعت نماز

و بدانکه از اعمالى که در شبهاى ماه رمضان مستحب است بجا آورده شود هزار رکعت نماز است در مجموع این ماه که مشایخ و اعاظم علماء در کتب خود که در فقه یا عبادات نوشته اند به آن اشاره نموده اند و اما کیفیت بجا آوردن آن پس احادیث در باب آن مختلف است و آنچه موافق روایت ابن ابى قرّه است از حضرت جوادعلیه السلام و مختار شیخ مفید در کتاب غریه و اشراف بلکه مختار مشهور است آنست که در دهه اوّل و دهه دویم ماه رمضان در هر شبى بیست رکعت خوانده شود هر دو رکعت به یک سلام به این طریق که هشت رکعت آن را بعد از نماز مغرب بخواند و دوازده رکعت دیگر را بعد از نماز عشاء و در دهه آخر در هر شب سى رکعت بخواند باز هشت رکعت آن را بعد از نماز مغرب و بیست و دو رکعت دیگر را بعد از نماز عشاء و مجموع این نمازها هفتصد رکعت مى شود و باقیمانده را که سیصد رکعت است در شبهاى قدر بخواند یعنى شب نوزدهم صد رکعت و شب بیست و یکم صد رکعت و شب بیست و سیم صد رکعت پس مجموع هزار رکعت شود و به ترتیب دیگر نیز وارد شده و تفصیل کلام در جاى دیگر است و این مقام را گنجایش بسط نیست و امید که اهل خیر در عمل به این هزار رکعت نماز مسامحه و سهل انگارى نکرده از فیض آن خود را بهره مند نمایند و روایت شده که مى خوانى بعد از هر دو رکعت از نافله هاى ماه رمضان

اَللّهُمَّ اجْعَلْ فیما تَقْضى وَتُقَدِّرُ مِنَ الاْمْرِ الْمَحْتُومِ وَفیما تَفْرُقُ
خدایا مقرر دار در آن قضا و قدر حتمى و در آنچه جدا کنى

مِنَ الاْمْرِ الْحَکیمِ فى لَیلَهِ الْقَدْرِ اَنْ تَجْعَلَنى مِنْ حُجّاجِ بَیتِک
از دستور حکیمانه ات در شب قدر که مرا از حاجیان خانه

الْحَرامِ الْمَبْرُورِ حَجُّهُمُ الْمَشْکورِ سَعْیهُمُ الْمَغْفُورِ ذُنوُبُهُمْ وَاَسْئَلُک
محترم کعبه ات قرار دهى آنان که حجشان قبول و کوششان پذیرفته و گناهانشان آمرزیده شده و از تو خواهم

اَنْتُطیلَ عُمْرى فى طاعَتِک وَتُوَسِّعَ لى فى رِزْقى یااَرْحَمَالرّاحِمینَ
که عمرم را در اطاعت خود طولانى گردانى و در روزیم وسعت دهى اى مهربانترین مهربانان

اعمال سحرهاى ماه رمضان

قسم سوّم در اعمال سحرهاى ماه مبارک رمضان است و آن چند امر است :
اوّل سُحُور خوردن و ترک نکند سحور را اگر چه به یک دانه خرماى زبون یا شربت آب باشد و بهترین سُحُورها سَویق یعنى قاوُت و خرما است و وارد شده که حق تعالى و ملائکه صلوات مى فرستد بر آنها که استغفار مى کنند در سَحَرها و سُحُور مى خورند .
دوّم سوره اِنّا انْزَلناهُ در وقت سحور بخواند که هر که این سوره مبارکه را در وقت افطار کردن و سُحور بخواند در مابین این دو وقت ثواب کسى داشته باشد که در راه خدا در خون خود بغلطد .

دعاى سحر معروف

سوّم بخواند دعاى عظیم الشأنى راکه ازحضرت امام رضاعلیه السلام نقل شده که فرموده این دعایى است که حضرت امام محمد باقرعلیه السلام در سحرهاى ماه رمضان مى خواندند :

اَللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُک مِنْ بَهاَّئِک
خدایا از تو خواهم به درخشنده ترین مراتب

بِاَبْهاهُ وَکلُّ بَهاَّئِک بَهِىُّ اَللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُک بِبَهاَّئِک کلِّهِ اَللّهُمَّ اِنّى
درخشندگیت با اینکه تمام مراتب آن درخشنده است خدایا درخواست کنم به همه مراتب درخشندگیت خدایا از

اَسْئَلُک مِنْ جَمالِک بِاَجْمَلِهِ وَکلُّ جَمالِک جَمیلٌ اَللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُک
تو خواهم به زیباترین مراتب جمالت با اینکه تمام مراتب جمالت زیبا است خدایا از تو خواهم

بِجَمالِک کلِّهِاَ اللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُک مِنْ جَلالِک بِاَجَلِّهِ وَکلُّ جَلالِک
به همه مراتب جمالت خدایا از تو خواهم به باشکوهترین مراتب جلالت با اینکه تمام مراتب جلال تو

جَلیلٌ اَللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُک بِجَلالِک کلِّهِ اَللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُک مِنْ
باشکوه است خدایا از تو خواهم به همه مراتب جلالت خدایا از تو خواهم به

عَظَمَتِک بِاَعْظَمِها وَکلُّ عَظَمَتِک عَظَیمَهٌ اَللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُک
بزرگترین مرتبه عظمتت با اینکه تمام مراتب عظمتت بزرگ است خدایا از تو خواهم

بِعَظَمَتِک کلِّها اَللّهُمَّ اِنّى اَسَئَلُک مِنْ نُورِک بِاَنْوَرِهِ وَکلُّ نُورِک نَیرٌ
به همه مراتب عظمتت خدایا از تو خواهم به نورانى ترین مراتب روشنیت با اینکه تمام مراتب روشنیت نورانى است

اَللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُک بِنُورِک کلِّهِ اَللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُک مِنْ رَحْمَتِک
خدایا از تو خواهم به همه مراتب نورت خدایا از تو خواهم به وسیعترین مراتب رحمتت با اینکه تمام مراتب رحمتت

بِاَوْسَعِها وَکلُّ رَحْمَتِک واسِعَهٌ اَللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُک بِرَحْمَتِک کلِّها
وسیع است خدایا از تو خواهم به همه مراتب رحمتت

اَللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُک مِنْ کلِماتِک بِاَتَمِّها وَکلُّ کلِماتِک تاَّمَّهٌ اَللّهُمَّ
خدایا از تو خواهم به تمامترین کلمات (و سخنانت ) با اینکه همه سخنانت تمام است خدایا

اِنّى اَسْئَلُک بِکلِماتِک کلِّهَا اَللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُک مِنْ کمالِک بِاَکمَلِهِ
از تو خواهم به همه سخنانت خدایا از تو خواهم به کاملترین مرتبه کمالت با اینکه

وَکلُّ کمالِک کامِلٌ اَللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُک بِکمالِک کلِّهِ اَللّهُمَّ اِنّى
تمام مراتب کمالت کامل است خدایا از تو خواهم به همه مراتب کمالت خدایا از تو

اَسْئَلُک مِنْ اَسماَّئِک بِاَکبَرِها وَکلُّ اَسْماَّئِک کبیرَهٌ اَللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُک
خواهم به بزرگترین نامهایت با اینکه تمام نامهایت بزرگ است خدایا از تو خواهم به همه

بِاَسْماَّئِک کلِّها اَللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُک مِنْ عِزَّتِک باَعَزِّها وَکلُّ عِزَّتِک
نامهایت خدایا از تو خواهم به عزیزترین مقام عزتت گرچه همه مراتب عزتت

عَزیزَهٌ اَللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُک بِعِزَّتِک کلِّها اَللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُک مِنْ
عزیز است خدایا از تو خواهم به همه مراتب عزتت خدایا از تو خواهم به حق گذراترین

مَشِیتِک بِاَمْضاها وَکلُّ مَشِیتِک ماضِیهٌ اَللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُک بِمَشِیتِک
مشیتت گرچه تمام مراتب مشیتت گذرا است خدایا از تو خواهم

کلِّها اَللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُک مِنْ قُدْرَتِک بِالْقُدْرَهِ الَّتى اسْتَطَلْتَ بِها عَلى
تمام مراتب مشیتت خدایا از تو خواهم به حق آن قدرتت که احاطه پیدا کردى بدان بر

کلِّشَىْءٍ وَکلُّ قُدْرَتِک مُسْتَطیلَهٌ اَللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُک بِقُدْرَتِک کلِّها
هر چیز گرچه تمام مراتب قدرتت چنین است خدایا از تو خواهم به همه مراتب قدرتت

اَللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُک مِنْ عِلْمِک بِاَنْفَذِهِ وَکلُّ عِلْمِک نافِذٌ اَللّهُمَّ اِنّى
خدایا از تو خواهم به حق نافذترین مراتب دانشت گرچه تمام مراتب دانشت نافذ است خدایا از تو

اَسْئَلُک بِعِلْمِک کلِّهِ اَللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُک مِنْ قَوْلِک بِاَرْضاهُ وَکلُّ قَوْلِک
خواهم به تمام مراتب دانشت خدایا از تو خواهم به حق پسندیده ترین سخنانت با اینکه همه سخنانت

رَضِىُّ اَللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُک بِقَوْلِک کلِّهِ اَللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُک مِنْ
پسندیده است خدایا از تو خواهم به حق همه سخنانت خدایا از تو خواهم به حق

مَساَّئِلِک بِاَحَبِّها اِلَیک وَکلُّ مَساَّئِلِک اِلَیک حَبیبَهٌ اَللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُک
محبوبترین خواسته هایت پیش تو گرچه همه خواسته هایت پیش تو محبوب است خدایا از تو خواهم به حق

بِمَساَّئِلِک کلِّها اَللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُک مِنْ شَرَفِک بِاَشْرَفِهِ وَکلُّ شَرَفِک
همه خواسته هایت خدایا از تو خواهم به حق شریفترین مراتب شرفت با اینکه تمام مراتب آن

شَریفٌ اَللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُک بِشَرَفِک کلِّهِ اَللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُک مِنْ
شریف است خدایا از تو خواهم به همه مراتب شرفت خدایا از تو خواهم به حق

سُلْطانِک بِاَدْوَمِهِ وَکلُّ سُلطانِک داَّئِمٌ اَللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُک بِسُلْطانِک
ابدى ترین مراتب سلطنت گرچه تمام مراتب سلطنتت جاویدان است خدایا از تو خواهم به حق تمام مراتب سلطنتت

کلِّهِ اَللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُک مِنْ مُلْکک بِاَفْخَرِهِ وَکلُّ مُلْکک فاخِرٌ اَللّهُمَّ
خدایا از تو خواهم به حق گرانمایه ترین مراتب فرمانرواییت گرچه تمام مراتب فرمانرواییت گرانمایه است خدایا

اِنّى اَسْئَلُک بِمُلْکک کلِّهِ اَللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُک مِنْ عُلُوِّک بِاَعْلاهُ وَکلُّ
از تو خواهم به همه مراتب فرمانرواییت خدایا از تو خواهم به والاترین مقام بلندت گرچه همه

عُلُوِّک عالٍ اَللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُک بِعُلُوِّک کلِّهِ اَللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُک مِنْ
مراتب آن والاست خدایا از تو خواهم به همه مراتب بلندیت خدایا از تو خواهم به حق

مَنِّک بِاَقْدَمِهِ وَکلُّ مَنِّک قَدیمٌ اَللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُک بِمَنِّک کلِّهِ اَللّهُمَّ
قدیمترین نعمتت گرچه همه نعمتهایت قدیم است خدایا از تو خواهم به حق نعمتهایت خدایا

اِنّى اَسْئَلُک مِنْ آیاتِک بِاَکرَمِها وَکلُّ آیاتِک کریمَهٌ اَللّهُمَّ اِنّى
از تو خواهم به حق گرامى ترین آیاتت گرچه همه آیات تو گرامى است خدایا از تو

اَسْئَلُک بِآیاتِک کلِّها اَللّهُمَّ اِنّى اَسْئَلُک بِما اَنْتَ فیهِ مِنَ الشَّاْنِ
خواهم به حق همه آیاتت خدایا از تو خواهم بدانچه در آنى از شاءن

وَالْجَبَرُوتِ وَاَسْئَلُک بِکلِّ شَاْنٍ وَحْدَهُ وَ جَبَرُوتٍ وَحْدَها اَللّهُمَّ اِنّى
و مقام و بزرگى واز تو خواهم به هر شاءن و مقامى جدا و بهر بزرگى جداگانه خدایا از تو

اَسْئَلُک بِما تُجیبُنى [بِهِ] حینَ اَسْئَلُک فَاَجِبْنى یا اَللّهُ
خواهم به آنچه اجابت کنى دعایم را هنگامى که از تو خواهم که اجابت کنى اى خدا

دعاى ابوحمزه ثمالى

چهارم در مصباح شیخ است که روایت کرده ابوحمزه ثمالى که حضرت امام زین العابدین علیه السلام درماه رمضان بیشتر از شب را نماز مى کرد و چون سحر مى شد دعاى ابوحمزه ثمالى را مى خواند.

التماس دعا

فرزین نجفی پور: مسئول هیئت زمینه ساز ظهور حضرت مهدی عج

 

 

درباره ی فرزین نجفی پور

پژوهشگر برتر کشور در چند سال متوالی - مخترع برتر کشور - ثبت 61 اختراع کاربردی در زمینه های کشاورزی، آبیاری، الکترونیک، رباتیک و هوا فضا - دارای مدرک کارشناسی ارشد - ارایه بیش از 100 مقاله علمی - دریافت دهها تندیس ویژه علمی - دریافت بیش از 150 تقدیر نامه از وزارت خانه ها و مراکز علمی و پژوهشی - برپایی بیش از 150 نمایشگاه تخصصی اختراعات - پیشگام در دفاع سایبری عملی از حریم جمهوری اسلامی ایران

همچنین ببینید

زندگی نامه ی سردار قاسم سلیمانی

وجود و چهره اش برای مومنان و شیعیان آرام بخش و برای تمامی دشمنان اسلام ...